Oscar Piastri ve Ard Arda F3 ve F2 Şampiyonlukları

Formula 1'e giden merdivende bir basamak hayal et: bir yıl Formula 3 şampiyonu, ertesi yıl Formula 2 şampiyonu. Bunu yapan ilk isim kim? Cevap Oscar Piastri. Peki bu 20 yaşındaki Avustralyalı iki şampiyonluğu üst üste nasıl kaptı?
Kim Bu Oscar Piastri, Nereden Çıktı?
Oscar Piastri, Avustralyalı bir pilot ve Formula 1 merdivenine tırmanışında sıra dışı bir şey başardı. 2019'da Formula Renault Eurocup şampiyonluğunu aldı, ardından 2020'de FIA Formula 3'ü, 2021'de ise FIA Formula 2'yi kazandı. Sıradan bir başarı hikâyesi gibi görünmeyebilir ama işin çarpıcı yanı şu: F3 ve F2'yi art arda tamamlayan ilk isim o. Üstelik bu üç şampiyonluğun (Formula Renault, F3 ve F2) hepsini üst üste kazandığını da hatırlatmadan geçemeyiz; pilotluk merdivenindeki her basamağı bir yıl atlamak gibi bir şey.
Her iki şampiyonluğu da aynı takımla, Prema Racing ile kazandı. Bu takım F1 altyapı serilerinde adeta bir yetenek fabrikası; sonraki sezona taşıyan bir kıdem hikâyesi de burada başlıyor. Ocak 2020'de 18 yaşındayken Renault Sport Academy'ye katıldı ve Prema'nın F3 kadrosuna dahil oldu. Hatta 2019 Ekim'inde Prema ile F3 post-sezon testlerinde pistteydi; katıldığı dört seanstan birinde en hızlısıydı. Yani daha başlamadan hızlı olduğunu göstermişti.
Öne Çıkanlar
- 2020 FIA Formula 3 ve 2021 FIA Formula 2 şampiyonluklarının ikisini de Prema Racing ile kazandı
- F3 + F2'yi üst üste tamamlayan ilk pilot; GP2/F2'yi kazanan tarihteki altıncı isim
- 2020 F3 şampiyonluğu 13 Eylül 2020'de Mugello'da, 2021 F2 şampiyonluğu 11 Aralık 2021'de Yas Marina'da kesinleşti
- F2 şampiyonu Süper Lisans için 40 puan, F3 şampiyonu 30 puan kazanır
- Şampiyonluk sonrası 2022'de Alpine'de yedek pilot oldu
2020 F3 Sezonu: Avusturya'daki Galibiyetle Belirlenen Ton
Piastri sezon başlamadan favorilerden biriydi ama sezonun bu kadar baskın geçeceğini kendisi bile tam beklemiyordu. Sezon açılışı Avusturya'daki galibiyetle geldi ve bu zafer sadece bir yarış galibiyeti değildi; şampiyonluğun bütün tonunu belirleyen, özgüvenini geri getiren an oldu. Macaristan turu da sezonun öne çıkan yarışları arasındaydı. Monza ise diğer taraftan; kötü anılarla hatırladığı bir hafta sondu.
Prema'nın 2020 F3 kadrosu tek başına bile ilginç bir hikâye: Piastri'nin yanında Logan Sargeant ve Frederik Vesti vardı. Yani şampiyonluk yarışını büyük ölçüde kendi takım arkadaşlarıyla koştu. Takım patronu Rene Rosin, kadroyu kurarken 2019'daki pilotların bıraktığı boşluğun doldurulmasının kolay olmayacağını biliyordu; kısa vadede bu kadro her endişeyi boşa çıkardı, çünkü Prema o yıl hem Sürücüler hem Takımlar şampiyonluğunu kazandı.
Mugello Finali: Puan Eşitliği ve Kaotik Bir Yarış
Şampiyonluk işi son tura kadar sancılı sürdü. Mugello'daki final, Piastri ile rakibi ve aynı zamanda takım arkadaşı olan Sargeant arasındaki puan eşitliğiyle gelmişti. Kafa kafaya! Son yarış ise kaotik geçti; daha ilk turda Sargeant'ı içeren bir olay yaşandı ve böylece eşitlik bozuldu. Piastri yarışı yedinci sırada tamamlayarak şampiyonluğu ilan etti. Şampiyonluk her zaman zafere koşarak değil, kargaşanın içinde soğukkanlılığını koruyarak da kazanılır; Piastri bunun dersini Mugello'da aldı.
İşin hoş yanı şu: Piastri ile Sargeant'ın dört-beş yıllık bir arkadaşlığı vardı ve bu rekabeti yönetmek zor olmadı. Hatta bu olgun takımın çifte şampiyonluğunda pay sahibiydi. Sen olsan en yakın arkadaşınla şampiyonluk için yarışabilirdin ama puan eşitliğiyle son tura giderken sakın kalbini kontrol ettir.
Prema ile F2'ye Yükseliş: Basamak Basamak
F3 şampiyonluğunun üzerinden aylar geçmeden, 1 Aralık 2020'de müjde geldi: Prema, Piastri'yi 2021 Formula 2 sezonu için kadrosuna katıldığını duyurdu. Piastri henüz 19 yaşındaydı ve klasik F1 merdiveni tam da böyle çalışır: bir seride şampiyon ol, bir üst seride aynı güvenle devam et. F2, F1'in resmi besleyici serisi; buradaki araç, tüm takımların kullandığı karbon fiber monokok Dallara şasi ve aşırı beslemeli, doğrudan enjeksiyonlu bir Mecachrome motoruyla donatılıyor. Yani herkes aynı ekipmanla yarışıyor; farkı pilotun becerisi yaratıyor.
F2'nin formatı da F3'ten daha yorucu: bir yarış hafta sonunda hafta sonu boyunca birden fazla yarış var, ana yarış olan Feature Race ayrı bir strateji sınavı. Red Bull'un verdiği bir bilgiyle söyleyecek olursak, F2'de tek yarış hafta sonunda kazanabileceğin maksimum puan 39. Yani her hafta sonu küçük bir şampiyonluk mücadelesi gibi düşünebilirsin. Piastri, ilk F2 Feature Race galibiyetini pole pozisyonundan dönüştürerek aldı; pole'den zafer, altyapı serilerinde en sevilen görüntülerden biri.
2021 F2 Sezonu: Zhou ve Shwartzman ile Kapışma
2021'de Piastri'nin rakipleri hafif değildi. Sezon boyunca büyük ölçüde Zhou Guanyu ile ve Prema takım arkadaşı Robert Shwartzman ile mücadele etti. Aynı takımda hem şampiyonluk yarışan iki pilot düşün; Prema'nın ikinci yılı da iç açıcıydı. Sezonun son ayağındaki formu ise kaderi belirledi; kritik anlarda toparlanmak, şampiyonların ortak özelliğidir.
İki tur kala tablo netti: Piastri 178 puanla liderdi ve George Russell'ın ardından üst üste iki şampiyonluk hedefini sürdürüyordu. Ve bunu başardı. 11 Aralık 2021'de Yas Marina'daki Abu Dhabi turunda, ilk Sprint Race'te üçüncü olarak F2 şampiyonluğunu garantiledi. Önceki yılın şampiyonu Mick Schumacher'di; koltuğu devralan isim artık Piastri'ydi ve Prema o yıl Takımlar şampiyonluğunu da kazanarak yine çifte zafer yaşadı.
Süper Lisans: F1 Koltuğunun Anahtarı

Şimdi işin biraz teknik ama süper önemli tarafına gelelim. Formula 1'de yarışabilmek için FIA Süper Lisansı denen bir nitelik gerekiyor ve bu lisansı almanın en sağlam yollarından biri altyapı serilerinde şampiyon olmaktan geçiyor. Puan sistemi şöyle çalışıyor:
| Sonuç | FIA Formula 2 | FIA Formula 3 |
|---|---|---|
| Şampiyon | 40 puan | 30 puan |
| İkinci | 40 puan | 25 puan |
Yani F2 şampiyonluğu tek başına Süper Lisans için gereken puanı fazlasıyla karşılıyor. Bu yüzden F1 takımları F2 şampiyonlarını bu kadar yakından izliyor; çünkü şampiyonluk, pilota F1'de yarışma iznini fiilen teslim eden bir anahtar. F3 ise standart parçalarla, ham sürüş becerisini olgunlaştırmaya odaklanan bir okul gibi; F2 ise ona enjektör ve strateji dersleri ekliyor. Piastri'nin iki yılda iki şampiyonlukla bu eğitimi birinci sınıf onurla bitirdiğini söyleyebiliriz.
F1 Kapısı: Alpine Yedek Pilotluğu ve Cazip Ama Karışık 2023 Hikâyesi
F2 şampiyonluğunun ardından doğal adım geldi: Piastri, 2022'den itibaren Alpine F1 Team'de yedek pilot olarak tanıtıldı. Yedek pilotluk, bir bakıma F1 kulübesinin mahsusu olup yarış günü araca atlamaya hazır beklemek demek; genç pilotların F1 dünyasına ısınma dönemi. Ama işlerin nasıl hızlı değişebileceğini gösteren bir gelişme de yaşandı.
Alpine, genç Avustralyalı pilota verilen sözler doğrultusunda onu yarış pilotluğuna terfi ettireceğini ve Fernando Alonso'nun koltuğuna oturtacağını duyurdu. FIA F2 resmi sitesi bile "Oscar Piastri 2023'te Alpine için yarışacak" başlığı yayımladı. Ancak aynı sayfaya kısa süre sonra enteresan bir güncelleme eklendi: Piastri, 2023'te Alpine ile F1 terfi haberi yalanladı. Yani duyuru yapıldı, sonra pilot bizzat bunu reddetti; F1 tarihindeki en çarpıcı sözleşme dramalarından birinin kapısı burada aralanıyor. Bu sayfanın konusu o gerilimin detayları değil ama şunu net biçimde söyleyebiliriz: F2 şampiyonluğu Piastri'yi F1 kapısına taşıdı, kapının ardındaki koltuk hikâyesi ise bambaşka bir bölüm.
Piastri'nin Yol Haritası Genç Pilotlara Ne Öğretiyor?
Piastri'nin hikâyesinin asıl dersi şu: F1 merdiveni varsa ve her basamağı birinci sırada çıkarsan, kapılar senin için açılır. Formula Renault Eurocup, F3 ve F2... Üç şampiyonluk, iki yıl, bir takım. Aynı takımla (Prema) iki seri kazanmak, pilotun çevresinin ve alışkanlıklarının ne kadar önemli olduğunu gösteriyor. Ve Süper Lisans puan sistemi sayesinde bu şampiyonluklar yalnızca kupa dolabı süsü değil, doğrudan F1 yarışma iznine giden resmi yol.
Sen olsan her basamağı bir yılda çıkmaya cesaret edebilir miydin? Piastri'nin hikâyesi, F1'e gitmek isteyen gençler için somut bir yol haritası sunuyor: kartingden sonra doğru akademiye katıl, doğru takımla F3'e gir, şampiyon ol, aynı güvenle F2'ye geç ve orada da kazanın. Gerisi, F1 ekosisteminin işi. Peki bu formül herkes için çalışır mı? İşte bu, pistlerde test edilmeyi bekleyen bir soru.
Kaynaklar
- F3 - Thoughts of a Champion - Oscar Piastri - FIA
- F2 - Thoughts of a Champion - Oscar Piastri - FIA
- Formula 2 in 2021: Oscar Piastri sets new standard with familiar names in the fray - FIA F2
- PREMA promote Piastri to Formula 2 for 2021 - FIA Formula 3
- Oscar Piastri becomes Renault junior, joins Prema in FIA F3 - Formula Scout
- How the Formula 2 standings look with two rounds to go - Formula1.com
- Oscar Piastri - Wikipedia
- FIA Super Licence - Wikipedia
- The beginner's guide to the F1 Super Licence - Formula1.com
- Oscar Piastri to race for Alpine F1 Team in 2023 - FIA F2