Otomobilgi.comOtomobilgi.com
  • Türkçe
  • English
  • Deutsch
  • Français
  • Italiano
  • Español
  • Português
  • Polski
  • Magyar
  • Azərbaycanca
  • Bahasa Indonesia
  • Русский
  • 中文
  • 日本語
  • 한국어
  • हिन्दी
  • Tiếng Việt
  • ไทย
  • বাংলা
  • العربية
  • فارسی
  • Türkçe
  • English
  • Deutsch
  • Français
  • Italiano
  • Español
  • Português
  • Polski
  • Magyar
  • Azərbaycanca
  • Bahasa Indonesia
  • Русский
  • 中文
  • 日本語
  • 한국어
  • हिन्दी
  • Tiếng Việt
  • ไทย
  • বাংলা
  • العربية
  • فارسی
  • ANA SAYFA
  • HABERLER
    Türkiye Otomotiv Sektörü Haberleri
    Global Otomotiv Sektörü Haberleri
    Türkiye Motorsporları Haberleri
    Global Motorsporları Haberleri
  • OTOMOBİLLER
    İÇTEN YANMALI
    • İçten Yanmalı Modeller
    • İçten Yanmalı Motor Teknolojileri
    • Yakıt ve Tüketim
    • Emisyon ve Çevre
    • İçten Yanmalı Sahipliği
    • İçten Yanmalı Otomobil Tarihi
    ELEKTRİKLİ
    • Elektrikli Modeller
    • Elektrikli Otomobil Teknolojileri
    • Şarj ve Altyapı
    • Batarya Teknolojisi
    • Menzil ve Tüketim
    • Elektrikli Sahipliği
    • Elektrikli Otomobil Tarihi
    HİBRİT
    • Hibrit Modeller
    • Hibrit Sistemler
    • Batarya ve Şarj
    • Tüketim ve Verimlilik
    • Hibrit Sahipliği
    • Hibrit Otomobil Tarihi
    SUPERCAR
    HYPERCAR
  • TEKNOLOJİ
    Sürücü Destek Sistemleri
    Güvenlik Teknolojileri
    Aydınlatma ve Görüş Teknolojileri
    İnfotainment ve Bağlantı
    Otonom Sürüş ve Yapay Zeka
    Gelecek Teknolojileri
  • REHBERLER
    Alım Rehberleri
    Satış Rehberleri
    Bakım ve Kullanım
    Sahiplik ve Maliyetler
    Lastik ve Jant
    Sigorta ve Muayene
  • TARİH & KÜLTÜR
    Otomobil Tarihi
    İkonik Modeller
    Klasikler ve Koleksiyon
    Türkiye’nin Otomobil Serüveni
    Otomobil Tasarımı
    Otomobil ve Popüler Kültür
  • MOTOR SPORLARI
    Formula 1
    Ralli (WRC)
    Rallikros
    MotoGP
    Formula 2 & Formula 3
    Karting
    Le Mans 24 Saat
    WEC
    NASCAR
    IndyCar
    DTM
    GT Yarışları
    Drift
    Drag Yarışları
  • BİZİ TANIYIN
    HAKKIMIZDA
    İLETİŞİM
  • Türkçe
  • English
  • Deutsch
  • Français
  • Italiano
  • Español
  • Português
  • Polski
  • Magyar
  • Azərbaycanca
  • Bahasa Indonesia
  • Русский
  • 中文
  • 日本語
  • 한국어
  • हिन्दी
  • Tiếng Việt
  • ไทย
  • বাংলা
  • العربية
  • فارسی
  • Türkçe
  • English
  • Deutsch
  • Français
  • Italiano
  • Español
  • Português
  • Polski
  • Magyar
  • Azərbaycanca
  • Bahasa Indonesia
  • Русский
  • 中文
  • 日本語
  • 한국어
  • हिन्दी
  • Tiếng Việt
  • ไทย
  • বাংলা
  • العربية
  • فارسی
  1. ANA SAYFA
  2. OTOMOBİLLER
  3. İÇTEN YANMALI
  4. Emisyon ve Çevre
  5. 2035 Sıfır Emisyon Hedefi Neden Yüzde 90'a İndi?

2035 Sıfır Emisyon Hedefi Neden Yüzde 90'a İndi?

  • Emisyon ve Çevre
  • Yazar: Deniz Erkan
  • Oluşturma: 11 Kasım 2026
95 gramı aşan her gram için avro kesen AB kuralı, motorların küçülmesinden dizelin çöküşüne son on beş yılın tamamını tek başına yönetti.
95 gramı aşan her gram için avro kesen AB kuralı, motorların küçülmesinden dizelin çöküşüne son on beş yılın tamamını tek başına yönetti.

Otomobil dünyasında son on beş yılın en sert mühendislik dönüşümünü tetikleyen sayı 95: gram CO2 bazında kilometre başına bir filo hedefi. Bu hedef tek bir aracın egzozundan çıkanı ölçmez; bir üreticinin bir yılda sattığı tüm yeni araçların ortalamasını ölçer ve sınırı aşan her araç için g/km başına 95 avro ceza demektir. Küçülen motorlar, yaygınlaşan hibritler ve dizelden hızlı çekilmenin arkasındaki ana itici güç budur. Peki bu sistem tam olarak nasıl çalışıyor ve çoğu sürücünün kafasını karıştırdığı Euro 6 ile Euro 7 kurallarından neden tamamen farklı bir soruna cevap veriyor?

Filo Bazlı CO2 Hedefi Nedir, Nasıl Hesaplanır?

Avrupa Birliği, yolcu otomobillerinin toplam CO2 emisyonlarının yaklaşık %16'sından, hafif ticari araçların ise yaklaşık %3'ünden sorumlu olduğunu belirleyerek bu iki segmenti ayrı standartlara bağladı. Yasal çerçeveyi Regulation (EU) 2019/631 oluşturur; 2023'te Regulation (EU) 2023/851 ile güncellenerek 2035'ten itibaren %100 emisyon azaltımı, yani sıfır egzoz emisyonu hedefi eklendi.

Kritik nokta hesaplama mantığıdır. AB, tek tek araçlara kılavuz değer dayatmaz. Bunun yerine her üreticinin yıllık spesifik emisyon hedefi, AB geneli filo hedefi ile üreticinin kaydettiği yeni araçların ortalama kütlesi kullanılarak türetilir. Kütle bazlı eğri sayesinde daha ağır, daha büyük araçlar satan üreticilere daha yüksek bireysel hedef tanınır; pratikte üretici hedefleri 92 ile 130 g CO2/km aralığında dağılır. Bir üreticinin gerçek kaderini belirleyen şey, sattığı her aracın ortalamasının bu bireysel hedefin altında kalıp kalmamasıdır.

Tarihsel Çizgi: 130'tan 95 Grama, Oradan Sıfıra

Regulation (EC) No 443/2009 ile 2015 için 130 g CO2/km zorunlu hedef kondu. 2020 için geçerli olacak 95 g/km hedefi ise 2013'te Avrupa Parlamentosu Çevre Komitesi oylamasıyla kesinleşti. Bu hedef 2020/2021 döneminde otomobiller için 95, hafif ticari araçlar için 147 g/km olarak uygulandı.

Öne Çıkanlar

  • Filo hedefi satılan her aracın ortalamasından hesaplanır; hedef aşılırsa g/km başına 95 avro ceza uygulanır.
  • Otomobiller için hedefler: 95 g/km (2020), 93,6 g/km (2025-2029), 49,5 g/km (2030-2034) ve 0 g/km (2035+).
  • 2020'de ilk 13 üreticinin 14,5 milyar avroyu aşan ceza riski taşıdığı tahmin ediliyordu.
  • Gerçek dünya PHEV emisyonu ortalama 145 g CO2/km; resmi test değeri ise 24 g/km.
  • Aralık 2025 paketi 2035 hedefini %100'den %90 azaltıma çekerek içten yanmalı motora kapı araladı.

Ceza Mekanizması ve Esneklik Araçları

Filo ortalamasını hedefin üzerine çıkaran her üretici, aşilan her gram karbon için araç başına 95 avro cezayla karşılaşıyor.

Mevcut otomobiller için hedef 2025-2029 döneminde 93,6 g CO2/km, 2030-2034 döneminde 49,5 g CO2/km seviyesine iniyor; bu, 2021 bazına göre sırasıyla %15 ve %55 azaltım demek. Hafif ticari araçlarda 2025-2029 hedefi 153,9 g/km iken 2030 hedefi 90,6 g/km (%50 azaltım) olarak belirlenmişti ve Aralık 2025 teklif paketiyle bu %40 azaltıma çekildi.

Yaptırım sert: filo ortalaması hedefi aşan üretici, o yıl kaydettiği her yeni araç için, aşılan her g/km başına 95 avro excess emissions premium öder. Ölçek etkileyicidir; 2020'de ilk 13 üreticinin 14,5 milyar avroyu aşan ceza riski taşıdığı tahmin ediliyordu ve sektör birliği 2025 için tüm sektörde yaklaşık 16 milyar avroluk ceza beklentisinden söz ediyordu.

Süper Krediler ve ZLEV Sistemi

Sistem yalnızca cezadan ibaret değildir; düşük emisyonlu araçları ödüllendiren mekanizmalar da taşır. 2020-2023 döneminde CO2 değeri 50 g/km altındaki araçlar 1,5 çarpanla sayıldı; üretici başına yıllık 2,5 g/km tavanla sınırlı olan bu süper kredi tam kullanıldığında efektif hedefi 97,5 g/km'ye çıkarıyordu. 2020'de sekiz üretici havuzundan on süper kredi tavanını doldurdu ve bu krediler filo ortalamasını NEDC bazında yaklaşık 7 g/km düşürdü.

2025-2029 için süreç ZLEV (0-50 g CO2/km emisyonlu araçlar) kredi sistemine dönüştü. ZLEV payı belirlenen eşiği (otomobillerde %25, hafif ticarilerde %17) aşarsa her puanlık aşım hedefi %1 gevşetir; toplam gevşeme %5 ile sınırlıdır. Buna ek olarak eco-innovation kredileri üretici başına 2024'e kadar 7 g/km, 2025-2029'da 6 g/km, 2030-2034'te 4 g/km değerinde olup 2025'ten itibaren klima verimliliği iyileştirmeleri de bu kapsama girdi.

Havuzlama ve Muafiyetler

Regulation (EU) 2019/631 Madde 6, üreticilerin kendi kurumsal grupları içinde veya grup dışı ortaklıklarla uyum sağlamasına olanak tanır; otomobil ve hafif ticari üreticileri aynı havuzda birleşemez. Pratikte bu, elektrikli araç payı yüksek üreticilerin kredi satmasına kapı açar: Ford, plug-in hibrit modellerindeki gecikmeler nedeniyle Volvo ile havuz kurdu; Renault 2020'de kendi havuzunu dışarıya açtı. Küçük hacimli üreticiler için de ayrı kurallar vardır: yılda 1.000'den az kayıt yapan üretici muafken, 10.000 otomobil veya 22.000 hafif ticari araç altında kalanlar kendi hedeflerini önerebilir; 10.000-300.000 arası üreticiler 2028'e kadar derogasyon isteyebilir.

Euro 6 ve Euro 7 ile Farkı: İki Farklı Soru, İki Farklı Cevap

Bu, konunun en çok karıştırılan noktasıdır. Euro standartları (Euro 1'den Euro 7'ye) bireysel araçlardan çıkan kirletici maddeleri, yani NOx ve partikül madde gibi hava kalitesi parametrelerini düzenler. Filo bazlı CO2 hedefi ise tamamen farklı bir soruya cevap verir: iklim değişikliği. CO2 bir zehirleyici değil, bir sera gazıdır; bu yüzden araç başına bir üst limit konmaz, filo ortalamasına bakılır.

Euro 7, 2024'te kabul edildi ve 2026'da yürürlüğe girdi; lastik ve fren partiküllerini kapsayan egzoz dışı emisyonları da ilk kez düzenler. Evaporatif emisyon limiti Euro 6'nın 2,0 g/test değerinden 1,5 g/test'e indirildi. Özetle Euro kuralları egzozun kimyasını, CO2 standardı ise satış listesinin matematiğini denetler. Bir araç Euro 6'ya tam uyumlu olabilir ve üreticisini yine de cezaya sürükleyebilir.

Hibritlerin Hesaptaki Rolü ve Gerçek Dünya Gerçeği

Hibritler bu sistemde çifte role sahiptir. Bir yandan ZLEV kredileri sayesinde filo ortalamasını %5'e kadar gevşetebilir; diğer yandan resmi test değerleri ile gerçek kullanım arasındaki uçurum, sistemin en hassas noktasıdır. Bağımsız veriye göre gerçek dünya PHEV emisyonu ortalama 145 g CO2/km iken resmi test değeri 24 g/km'dir; yaklaşık altı kat fark. Başka bir analiz gerçek yakıt tüketimini 4,0-4,4 l/100 km, bunun karşılığını 90-105 g CO2/km olarak verir; 2026 tarihli bir akademik çalışma ise ortalama gerçek dünya değerini 138 g/km, test döngüsü değerini 46 g/km bulur. Mevcut mevzuat elektrikli menzil ve batarya kapasitesine dayalı kredi tanıdığı için şarj alışkanlığı düşük kullanıcılarda bu fark büyür.

AB bu farkı kapatmak için araçlara da el attı: 2021'den itibaren kayıtlı araçlardan OBFCM cihazlarıyla yerinde yakıt tüketimi verisi toplanıyor ve tip onay değerleriyle gerçek kullanım arasındaki sapma izleniyor. Daha geniş çerçevede de yeni otomobillerin gerçek CO2 emisyonlarının test değerlerinden yaklaşık %20 yüksek olduğu tespiti, WLTP'nin 2017'den itibaren devreye alınmasını hızlandıran etkenlerden biriydi.

Üreticileri Küçültmeye ve Dizelden Uzaklaşmaya İten Güç

95 g/km hedefinin mühendislik sonuçları somuttur. Üreticiler yıllarca motor hacmini küçültüp turbo ekleyerek, yani downsizing ve aşırı beslemeli küçük motorlarla CO2 hedeflerini karşıladı; yeni emisyon döneminde ise daha büyük motorlara dönüş gözlemlendi. Çünkü küçük hacimli aşırı beslemeli motorlar gerçek kullanımda test değerinden yüksek tüketim üretiyor ve filo ortalamasını sabırsızca yükseltiyordu.

Dizel tarafındaki tablo daha çarpıcı. AB-15 ülkelerinde dizelin yeni araç içindeki payı 2017'nin ilk yarısında %50,2 iken %46,3'e geriledi. Dizel, litre başına daha düşük CO2 üretse de NOx ve partikül yönetiminin maliyeti, Euro 6 sonrası donanım zorunluluğu ve talep kaybı üreticileri dizel geliştirmeden çekilmeye itti. İlginç olan, bu düşüşün her üreticinin CO2 ortalamasını aynı şekilde kötüleştirmediği; bazı büyük üreticilerde dizel payındaki azalmanın filo CO2 performansını beklenenin aksine olumsuz etkilemediğinin görülmesidir.

2025-2026'da Kurallar Nasıl Değişti?

Sistem bu yıllarda ciddi şekilde esnetildi. Nisan 2025'te Komisyon, 2025-2027 hedeflerinin yıllık değil üç yıllık ortalama üzerinden karşılanmasını önerdi; bu, 17 Haziran 2025'te Regulation (EU) 2025/1214 olarak kabul edildi. Böylece bir yıl hedefi aşan üretici başka bir yıldaki fazla uyumla telafi edebiliyor.

Asıl kırılma Aralık 2025 Otomotiv Paketi oldu. Komisyon, 2035'ten itibaren %100 yerine %90 egzoz emisyonu azaltımı önerdi; kalan %10, AB yapımı düşük karbonlu çelik, e-yakıt veya biyoyakıt kullanımıyla telafi edilebilecek. Bu, plug-in hibrit, range extender, mild hybrid ve içten yanmalı araçların 2035 sonrasında da satılabilmesine olanak tanıyor. Paket ayrıca 2035 öncesi AB yapımı küçük uygun fiyatlı elektrikli otomobiller için süper kredi, 2030-2032 için banking ve borrowing esnekliği içeriyor. Ekim 2026'da ise AB parlamentosu ve hükümetleri 2030 ve 2035 hedeflerini zayıflatan bir uzlaşmaya vardı; ortak metin üzerindeki anlaşma süreci devam ediyor.

İçten Yanmalı Motorun Geleceği Bu Baskıyla Nasıl Şekilleniyor?

Tartışma iki kutup arasında sıkışmış durumda. Sektör temsilcileri 2030 ve 2035 hedeflerinin mevcut elektrikli büyüme temposuyla artık ulaşılamaz olduğunu savunuyor ve 2025 için öngörülen 16 milyar avroluk cezanın üretime ve istihdama yatırılabileceğini vurguluyor. Karşı tarafta çevre kuruluşları, 2035 hedefinin %100'den %90'a çekilmesinin elektrikli araç payını tahminlerine göre %15 azaltacağını, revize standartların kabulü halinde üreticilerin sıfır emisyon geçişi yerine içten yanmalı araçları süresiz satmaya devam edebileceğini ve bunun sağlık etkileri doğuracağını belirtiyor. Bazı analizler ise CO2 standartlarını gevşetmenin AB otomotiv sanayiini kurtarmayacağı, çünkü dizel ve benzinli araç satışlarının zaten düşüşte olduğu görüşünde.

Kısa cevap şu: AB'nin 95 g/km hedefi ve ardılı limitler, içten yanmalı motorun kaderini tek bir araç performansı üzerinden değil, satılan tüm araçların ortalaması üzerinden belirleyen bir sistemdir. Bu sistem standartlaştığı için üreticiler küçük ve hafif araçlara, hibritlere ve elektrifikasyona yöneldi; ceza riski dizelden çekilmenin hızlandırıcısı oldu. 2025 sonu itibarıyla gelen esneklikler içten yanmalı motora e-yakıt ve biyoyakıt yoluyla 2035 sonrası da bir rol bırakıyor. Ancak hedef matematiksel olarak filo ortalamasını izlemeyi sürdürüyor; yani motor teknolojisi ne olursa olsun, satış listesindeki ortalama gram değeri düşmedikçe ceza baskısı ortadan kalkmıyor.

Kaynaklar

  • Cars and vans - Climate Action - European Commission
  • EU vote on cars CO2: 95 g/km in 2020, 68-78 g/km in 2025
  • Policy briefing: EU CO2 emission performance standards
  • Impact of EU CO2 Non-Compliance Fines on Manufacturers
  • New EU Car Fleet Emissions Performance in Line with Targets
  • EU CO2 emissions targets - Automotive Glossary
  • Europe: Cars GHG - Emission Standards
  • The EU regulations on reducing CO2 emissions from road vehicles
  • CO2 emissions from heavy-duty vehicles

Bu Sayfayı Paylaşın

Kategori Editörü

Deniz Erkan

Deniz Erkan

Bir makine mühendisi olarak mesleğimin bana kazandırdığı en önemli alışkanlıklardan biri, bir sistemin yalnızca sonucuna değil, nasıl ve neden çalıştığına bakmak oldu. Otomobillere olan ilgim de bu bakış açısından besleniyor. Bir otomobil benim için yalnızca tasarım, performans veya konfor değil; mekanik, elektronik, yazılım ve mühendisliğin bir araya geldiği bütünsel bir sistem.

Mühendislik altyapımı zaman içinde yazılım geliştirme ile birleştirdim. Bu iki alanın kesişimi, modern otomobillere daha bütüncül bir perspektiften bakmamı sağladı. Otomobil dünyasını motor ve süspansiyondan sürüş destek sistemleri ve yazılım teknolojilerine kadar hem mühendis hem de otomobil tutkunu gözüyle takip ediyorum.

Otomobilgi.com’da amacım; teknik konuları gereksiz karmaşıklığa boğmadan, mühendislik doğruluğunu koruyan ve otomobil merakını canlı tutan bir dille anlatmak. Çünkü iyi bir otomobil benim için yalnızca güzel veya hızlı değil; tasarım, teknoloji ve sürüş karakterini bir bütün olarak hissettiren özel bir eserdir.

İlgili İçerikler

2035 sonrası motorun kaderi egzoz borusundan değil, deposuna konan iklim nötr sentetik yakıttan belirlenecek.
Emisyon ve ÇevreE-Fuel İçten Yanmalı Motoru Kurtarabilir mi?
Avrupa'nın şehirlerine giriş bileti artık ruhsatınızın köşesindeki o küçük Euro sınıfında saklı.
Emisyon ve ÇevreAracınız Hangi Euro Sınıfında?
Dizel skandalından sonra emisyonlar artık tezgâhta değil, trafiğin ortasında 70 kiloluk taşınabilir cihazlarla ölçülüyor.
Emisyon ve ÇevreDizel Skandalı Sonrası: RDE Testleri Nasıl Yapılıyor?
Egzozu temizledikçe asıl kirlilik yolda ortaya çıktı: artık hava kirliliğinin büyüyen kaynağı fren tozu ve lastik aşınması.
Emisyon ve ÇevreLastik ve Fren Balatası Tozu: Egzoz Dışı Emisyon Nedir?
Broşürde vaat edilen menzille gerçek yaşam menzili birbirinden çok farklı olabiliyor; fark araçta değil, ölçüm yönteminde gizli.
Emisyon ve ÇevreNEDC ve WLTP Nedir? Menzil ve Yakıt Tüketimi Farkı
Euro 6 döneminde dizel aracınızın egzozundan kilometrede ancak 80 miligram azot oksit çıkmasına izin var, gerisi yasak.
Emisyon ve ÇevreEuro 6 Emisyon Standardı Aracınızdan Aslında Ne İstiyor?
Avrupa'da artık aracınızın yaşı değil, taşıdığı Euro standardı belirliyor: Londra'da uyumsuz bir araç sizi günde 12,50 pounda mal olabiliyor.
Emisyon ve ÇevreLondra'dan Paris'e: Şehirlere Giren Düşük Emisyon Bölgeleri
Euro 7 ilk kez fren ve lastik aşınmasından kaynaklanan partikülleri de kurala bağlarken, 200.000 kilometre dayanıklılığı şart koşuyor.
Emisyon ve ÇevreEuro 7'nin Hayata Geçişi ve Yeni Kurallar
Şehir içi trafiğinde rölantide yanan her litre yakıt, start-stop sisteminin varlık sebebinin tam da bu sessiz duraklar olduğunu kanıtlıyor.
Emisyon ve ÇevreStart-Stop Sistemi Emisyonu Gerçekten Azaltır mı?
Otuz yılda dizel NOx limiti altı kata kadar sıkıştı ve her yeni Euro kademesi egzoz hattına yeni bir teknoloji ekledi.
Emisyon ve ÇevreEuro 1'den Euro 7'ye Emisyon Kuralları Nasıl Evrildi?

Etiketler

  • egzoz emisyonları
  • emisyon kontrolü
  • euro 6
  • euro 7
  • araç emisyon standartları
  • wltp
  • co2 hedefi
  • filo ortalaması
  • süper kredi
  • dizelden çıkış
  • hibrit
  • içten yanmalı motor

Bizi Sosyal Medyada Takip Edin

  • Hakkımızda
  • KVKK Aydınlatma Metni
  • Gizlilik Politikası
  • İletişim
Otomobilgi.com
BAĞIMSIZ OTOMOBİL KÜLTÜRÜ PLATFORMU
Virgo CMS ile güçlendirilmiştir