Andretti'den Castroneves'e, IndyCar'ın Efsane Sürücüleri

IndyCar
Yazar: Lütfi Mete Odabaşı
Oluşturma: 11 Ekim 2026

Brickyard'ın efsanevi tuğlalarında dört kez zafere ulaşan isimler azdı; Foyt, Andretti, Unser ve Mears kalıcı iz bırakan dörtlüydü.

Bu Sayfayı Paylaşın

IndyCar'ın efsane sürücüleri dedikçe aklımıza sırasıyla A.J. Foyt, Mario Andretti, Al Unser ve Rick Mears gibi dört Indy 500 zaferine ulaşan isimler; günümüzdeyse Hélio Castroneves ve Josef Newgarden geliyor. Bu rehber, Amerikan açık teker yarışçılığının efsanelerini şampiyonluk sayılarıyla değil, stilleriyle, dönemleriyle ve bıraktıkları mirasla anlatıyor.

Öne Çıkanlar

67 galibiyet ile A.J. Foyt, tüm zamanların en çok kazanan Indy car sürücüsü.
Dört sürücü - Foyt, Unser, Mears ve Castroneves - Indy 500'ü dörder kez kazandı.
Mario Andretti, 1978'de Formula 1 Dünya Şampiyonası'nı da kazandı.
Newgarden, 2023 ve 2024 zaferleriyle Castroneves'ten beri ilk üst üste Indy 500 galibi oldu.

IndyCar'ın efsane sürücüsü kim? Tartışma tam da burada başlıyor

Önce sana bir soru sorayım: Dört Indy 500 kazanıp sonra da NASCAR'da zafer üstüne zafer ilan eden birini mi, yoksa dünyanın en zor disiplinlerinde şampiyonluk şampiyonluk gezen birini mi "en büyük" ilan edersin? İşte IndyCar tarihini bu kadar eğlenceli yapan şey tam olarak bu - kolay bir cevabı olmaması.

Bazı tarihçiler tartışmasız A.J. Foyt diyor: Indy 500'de Mario Andretti'den daha fazla zaferi var (4–1), daha fazla IndyCar ve NASCAR galibiyeti toplamış (67'ye karşı 52). Ama bir detayı atlamayın: Foyt hiç dünya şampiyonası için yarışmadı. Mario ise 1978'de Formula 1'de zirveye çıktı. Yani karşılaştırma elmayla armudu karşılaştırmak gibi - ikisi de harika, ama farklı harikalar. Mario'nun buna verdiği cevap bence her tartışmayı kapatıyor: "Bugünün şampiyonları dünde kazanır, dünküler bugünde. 'Bu dönem daha iyi' diye bir şey yok."

A.J. Foyt: Kimse daha büyük bir değişim döneminde yarışmadı

Foyt'un kariyerini anlatmak için bir benzetme yapayım: Sanki birinin, tekerlekli telefon çağından akıllı telefon çağına kadar aynı işi yapmış gibi düşün. İlk Indy 500'üne 1958'de, hızların saatte yaklaşık 143 mil olduğu bir dönemde çıktı; sonuncusuna ise 1992'de, hızların saatte 223 mile fırladığı bir çağda. Aradaki teknoloji devrimini düşün - kimse bu kadar büyük bir değişim içinde bu kadar uzun süre zirvede kalmadı.

Sayılar uçuk: 67 Champ/Indy car zaferi, yedi ulusal şampiyona. İlk dört Indy 500 galibiyetini 1961, 1964, 1967 ve 1977'de aldı. Bir de şu rekor var ki tekrarlanması neredeyse imkânsız: Indy 500, Daytona 500, 24 Hours of Le Mans ve 24 Hours of Daytona'yı kazanan tek sürücü. Ovalde mi asfaltta mı dayanıklılıkta mı diye sorma - hepsinde kazandı.

Pilotken takım kuran adam

Foyt sadece direksiyonla yetinmedi. 1965'te, 30 yaşındayken kendi takımını kurdu ve pilotken iki Indy 500 (1967, 1977) ile üç IndyCar şampiyonası (1967, 1975, 1979) kazandı. Bu, bir sürücünün kendi arabasının mühendisliğiyle ve stratejisiyle de uğraşması demek - tıpkı bir öğrencinin hem sınavı yazıp hem de kitabın basımını üstlenmesi gibi. Takım, oğlu Larry Foyt'un 2006'da katılıp 2015'te takım başkanlığına yükselmesiyle aile elinde döndü ve 2026'da altıncı on yılını kutluyor.

Mario Andretti: 20. Yüzyılın Sürücüsü

Josef Newgarden, 2023 ve 2024 zaferleriyle Castroneves'ten bu yana Indy 500'ü üst üste kazanan ilk isim oldu.

Mario Andretti'nin dosyasına bakınca gözlerinize inanamıyorsunuz: IndyCar'da 52 galibiyet, 65 pole pozisyonu, 141 podyum. Büyük disiplinlerde toplam 109–111 zafer. Dört ulusal şampiyona, 1969 Indy 500 zaferi, 1978 Formula 1 dünya şampiyonluğu, bir de Daytona 500 ve Daytona 24 saati zaferleri. Bu çeşitlilik, birinin hem yüzme hem koşu hem bisiklette olimpiyat kazanması gibi.

Bir rekoru ise bence çok daha anlamlı: Mario, üç farklı on yılda (1967, 1978 ve 1984) "ABD Driver of the Year" seçilen tek isim. Yani kariyerinin başında, ortasında ve sonunda hep ülkenin en iyisi sayıldı. Oylamalar sonunda "20. Yüzyıl Sürücüsü" unvanını da cebine koydu - ve bu unvan, bence Foyt tartışmasındaki "dünya şampiyonası yok" itirazına en güçlü cevap.

Kariyeriniz oradaki performansınıza göre yargılanır. Yedi şampiyonluğuma rağmen bana hep '1969 Indy 500 galibi' denir.

Mario Andretti

Bu alıntı, Indy 500'ün bu sporun içindeki yerini tek cümlede özetliyor. Foyt'un ifadesiyle "500, A.J. Foyt'u yarattı; Kentucky Derby gibidir." Scott Dixon'ın benzetmesi de bir o kadar yerinde: pist, "bizim kutsal toprağımız, golfteki Augusta National gibi."

Al Unser ve Rick Mears: Dörder zaferli iki farklı efsane

Al Unser Sr., 1970'teki dördüncü Indy 500 zaferiyle Foyt'a yetişti ve "dört zafer kulübünün" ikinci üyesi oldu. Oğlu Al Unser Jr. ise 1992 ve 1994 Indy 500 zaferleriyle, iki CART şampiyonluğuyla ve iki IROC şampiyonluğuyla aile soyadını bir kez daha zirveye taşıdı. Babalarıyla yarışan bu ikinci kuşak - Unser Jr. ve Michael Andretti - tarihçilere göre "muhtemelen asla tekrarlanmayacak" bir paralellik kurdu.

Rick Mears ise kulübün sessiz ama teknik olarak en rafine üyesi. Dört Indy 500 zaferi (1979, 1984, 1988, 1991), 29 kariyer galibiyeti ve pistte hâlâ kırılamayan 6 pole pozisyonu rekoru. 1978–1992 arasındaki 15 yarışının 11'inde ön sıradan başladı - ilk zaferi 1979'da doğrudan pole'den geldi. İstatistik hayranı biri olarak şunu söyleyeyim: Bu tutarlılık, tek seferlik parlak zaferlerden çok daha zor. 1988'de bir de Chevrolet'e ilk Indy 500 galibiyetini kazandırdı. Kariyerinde, güvenlik ekipmanı devriminin mimarlarından Bill Simpson'ın katkısının büyüklüğünü de her zaman vurguladı.

Michael Andretti: Indy 500'ü asla kazanamayan efsane

Şimdi sana bu rehberin en hüzünlü bölümünü anlatayım. Michael Andretti, 42 CART galibiyetiyle tüm zamanlar galibiyet listesinde üçüncü sırada - sadece Foyt ve babası Mario'nun arkasında. 1991 CART şampiyonu; 1986, '87, '90, '92 ve '96'da beş kez ikinci. Ama Indy 500? Hiç kazanamadı.

Asıl ilginci şu: Birçok çoklu Indy 500 galibinden daha fazla tur liderliği yaptı. Yani yarışları zirvede yönetti, ama şans hep başka kapıyı çaldı - son yarışında bile motoru onu yarı yolda bıraktı. 1993'te McLaren'de Senna'nın takım arkadaşı olarak kısa bir F1 macerası da yaşadı; Monza'daki üçüncülük hem o sezonunun hem de F1'deki son yarışının parlaması oldu. Bence onun hikâyesi, bu sporun "yarış, bazen sadece hızla ilgili değildir" dersinin en güzel örneği.

Castroneves'ten Newgarden'a: Dört zafer kulübünün günümüz temsilcileri

Dört Indy 500 zaferine ulaşan isimler listesi uzun yıllar üç kişiyle sınırlıydı: Foyt, Unser ve Mears. Sonra Hélio Castroneves araya katıldı - 2001 ve 2002'de üst üste kazanarak listeye dördüncü isim olarak girdi ve üst üste zafer gören son isim olarak uzun yıllar öylece kaldı. Sırt sırtı zafer o kadar zor ki, tıpkı bir üniversitede iki yıl üst üste birincilik almak gibi: araç değişiyor, kural değişiyor, rakipler değişiyor ama beklenti sabit.

Ta ki Josef Newgarden'a kadar. Newgarden 2023'ü ve 2024'ü kazanarak Castroneves'ten bu yana ilk üst üste Indy 500 galibi oldu ve bu geleneğin bugün de canlı olduğunu kanıtladı. 1911'den beri koşulan, "The Greatest Spectacle in Racing" yani "Yarışçılığın En Büyük Gösterisi" diye anılan bu yarışta zafer sonrası süt içme geleneği de devam ediyor - galibin yüzüne kremalı beyaz bir güler yüz konduran, dünyada emsali olmayan bir ritüel.

Tüm zamanların galibiyet ilk beşi

Rakamları tek tabloda toparlayalım - bu beş isim birlikte tam 239 galibiyet, 20 seri şampiyonası ve 10 Indy 500 zaferi topladı:

Sürücü	Öne çıkan rekoru
A.J. Foyt	67 galibiyet, 7 şampiyona, 4 Indy 500
Mario Andretti	52 IndyCar galibiyeti, 65 pole, 1978 F1 şampiyonu
Michael Andretti	42 CART galibiyeti, 1991 şampiyonu
Al Unser Sr.	4 Indy 500 zaferi
Scott Dixon	İlk beşte yer alan günümüz efsanesi

F1–IndyCar köprüsü: İki dünyayı da fetheden isimler

IndyCar'ın efsane defteri, F1 sayfalarıyla iç içe geçmiş durumda. Bu seriden Formula 1'e ya da tersine geçip başarılı olan isimler hiç az değil: Nigel Mansell, Emerson Fittipaldi, Alex Zanardi, Bobby Rahal, Jim Clark, Dan Gurney, Alexander Rossi ve Justin Wilson bu köprüden geçti. Mario Andretti'nin 1978 şampiyonluğuysa bu trafiğin şüphesiz zirvesi.

Ters yön de dolu dolu: Bourdais 2011'de, Barrichello 2012'de IndyCar'a katıldı; Juan Pablo Montoya 2015'te geri döndü - öncesinde F1'de 2001–2006 arası Williams ve McLaren için 7 zafer kazanmıştı. Danny Sullivan ve Mark Donohue da IndyCar'dan F1'e uzanan isimler arasında. Bu geçişlerin bu kadar doğal olmasının sebebi basit: İki seri de dünyanın en yetenekli pilotlarını barındırıyor, sadece felsefeleri farklı - biri global görünürlük, diğeri çeşitlilik ve yarış yoğunluğu satıyor.

2026'da efsane geleneği nereye gidiyor?

Bugün serinin gündemi, Alex Palou'nun peş peşe gelen dominasyonunu kimin durdurabileceği. Ama bence asıl keyifli haber şu: 23 Mayıs'ta Indianapolis Motor Speedway'de "Legends Day" etkinliği planlanıyor - yani efsaneleri, hâlâ canlı bir geleneğin parçası olarak kutluyorlar. Foyt'un takımı altıncı on yılına adım atarken, Newgarden'ın yeni nesil dört zafer avcılığı ve Dixon'ın hâlâ ilk beşte olması bize şunu söylüyor: Bu soyağaç bitmiyor, sadece yeni dallar açıyor.

Peki sen olsan "en büyüğü" kime seçerdin? Bence cevabı aşağıdaki liste yerine, 500 milin sonunda verilen o beyaz süt bardağında ara.